24Ö1 Philofophiæ Naturæ, Cap. IX. Prop.i. infinita autem potentia 5 fed etiam flint infinita adu, id eft nullum adu habent terminum fuæ Sc 2. extenfionis, ac proinde habent extenfionem ( imaginariam illam ) adu interminatam ל Sc re- uera fi aliqui flint in !patio imaginario termini vitra quos adu non iit aliud fpatinm ima״¡-narium , ego quærerem an fint reales, an imaginarij ל Sc fiue hi fuie illi dicantur ; e״o vitra illos poflum concipere fpatium æquale ei quod citra effe intelligitùr 5 Sc fiæquale, poffum duplum, poffum Sc triplum ßcc. Sc iterum fi ibi figantur termini reales vel imaginarij ¡ eodem modo poffum fpatium vitra eos imaginario extendere abfqne fine, non folum per alios atque alios imaginationis adus, quorum pofteriores aliquid addant extenfionis ftipra priores, fed etiam per vnicum adum, quo fimul concipiatur extenfio nullum habens adu finem,illa vero erit confequenter vt fic adu infinita : quia inquam fpatia illa quaqnauerfnm adacquate fum-pta, infinita funt, & Deuseft in omnibus, cum fit vbiqne 5 fequitur, vt fuit propofitum, Deum fubftantialiter vi fuæ immenfitatis in infinitis extramundanisfpatiis exiftere. 15 Huic y propofitioni ( cui fane pauci repugnant autores potius facientes difficultatem da y e« htc nomine quam de re ) lucem afferri polle putaui non exiguam exautoritate D.Auguftini,ideo-que verba eius referre volui ex cap. 5 lib.11 de Ciuitate Dei. An forte , inquit, fubftantiam tenua. cjuam nec includunt nec determinant, nec diftendunt Iseo ,fed de ea ficut de Deo fentiredi- gnum eft,fatentur , incorporeaprafentia vbique totam , a tantis locorum extra mundum fpa-ttis abfentem effc dici uri funt, & vno tantum at que* in comparatione illius infinitatis tam exi-guo loco in quo mundus eft, occupatam? Non opinor eos in hac vaniloquia progreffuros : hxc Auguftinus. Et mea fane propofitio nihil aliud fonat quam quod ille laudat dum Deum dico vbiqne totum &C ab infinitis locorum extra mundum fpatiis non abfentem &c. cuius oppofi- tum ipfe vocat vaniloquia. Vide in hanc rem dida in philof. facra cap. 6 prop. 6. ,■ p. . ..1 ■.■»■■■■ -.... ■׳־ ■■■ ■־־־ -----------------------—-------־?-—-------יי C A P V T IX. De corpore phyfico raro ac denfo. Item de intenftone ac remiftione. Propositio I. Rarum eft quod fub magnis dimenftonibus parum habet materia : denfum vero quod fub parvis dimenftonibus multum habet materia. E St communiter recepta definitio ; adeoque non efthic opus alia probatione. Solummo do vnum a dicam vt rem intelligas ל cum dicitur parum aut multum materiæ ; intelligi- <«r aejî׳!. parutn aut multum v.g. aquæ, aëris, olei, Scc. quando aqua, velaër, aut oleum rarefeit ämfi. vel denfatur : ita vt eadem aqua nulla eius parte addita vel detrada ¿icatur denfa quando mediam v.g. tantum ollæ partem occupat ל rara autem dicatur quando fuppofito igne feruens totam ollam implet, eft enim tunc fub magnis dimenfionibus,cum effet prius fub parvis, feu, quod idem eft ,prius fub minoribus, poftea fub maioribus. Vnde intelligis raritatem aquæ 8c fic de aliis eo effe maiorem quo maiores funt dimenfiones, fub quibus idem aquæ corpus, fiue eadem aqua ponitur ל feu ( quod idem eft ) quo eadem aqua molem habet maiorem : Se è contra, eo denfitatem effe maiorem,quo eiufdem aquæ ( nullatenus fcilicet imminutæ fecun-b Dime»■ partes integrantes ) moles eft minor feu minores dimenfiones. Has b pono dimen-udtnß'‘ fiones ac molem metitur locus aquæ v.g. quifemper æqualiseft eius moli feu dimenftonibus, i«- v[ incelligicur ex precedenti capite. Propositio II. b Sei OK- In rarefactione & condenfatione neque deperditur vetus quantitas, neque noua producitur , fine fecundum fe totam, fiue fecundum fui partem aliquam. iDuifen- ך־ן־ Xplicatnr. Aliqui a vt explicent quomodo eadem materia ponatur nunc fub magnis, R nunc fub parvis dimenftonibus, dicunt rarefadione totam deperdi eam quantitatem qua ea materia occupabat parvum locum , feu ratiöne cuius habebat párvas dimenfiones ; & ac-quiri nouam quantitatem totam, ratione cuius maiores habeat dimenfiones Sc maiorem locum impleat : è contra vero de condenfatione. Alij non putant totam perire nec totam acquiri quantitatem, fed tantummodo aliquam partem pro rata : ratio eorum, ni fallor, eft 5 quia cum exiftiment quantitatem effe id quod facit materiam effe extenfam ל putant commode materiam extendi magis vel minus, provt illi tribuetur quantitas maior aut minòr, feu plus quantitatis aut minus : non poffunt autem intelligere quomodo eadem quantitas poffit vel ad minorem locum redigi abfque penetratione, vel ad maiorem extendi fine vacuo. Probatur b nunc propofitio 1 ex prop. 3 cap. 2, ex qua conftat quantitatem, qua mate-ria