IN CHRONICO N
MANTUANUM
BONAMENTIS ALIPRANDI
P P^AE F AT I 0
LUDOVICI ANTONII
MURATO
R 1 1.
INfulfum, ridendum, atque averfisMufis compofitum Poema typis trado; neque tamen confilium ejufmodi cepiffe me poenitet. Ejus Au&or Bonamens Alipran-duf Civis Mantuanus, qui Civium ac Principum fuorum res geflas, quafcum-que novit, ad pofteros tranfmittcre ftatuit. Exordium narrationis duxit ille ab origine inclytae Patriae fuae, eamque profequutus eli ufque ad Annum Chrifti circiter MCCCCXIV. quo tempore ejus Hilum ac vitam mors diffolviffe videtur. De_. illius vita nihil aliud mihi dicendum fuccurrit. At ad ipfius Poema , five Chronicon, quod attinet, nihil fane opus eft, ut Lectorem moneam , nihil ibi Poeticum effe praeter fabulas, quas opipare in fcoenam invehit, dum veterum gefla pertexit, ac praecipue quum de Vergilio & Sordello agit. Nulla heic ratio metri ; verfuum enim pedet faepe ultra menfuram excurrunt. Neque Rhytmorum leges fervatae . Lingua vero plane rudis, & folecifmis ac barbarifmis ubique infecta. Uno verbo, credas te audire caecum quempiam, qui in platea aut in trivio carminibus inconditis popellum cantando oblectet. Nihilo tamen fecius adeo ineptum Opus tenebris ereptum volui. Si non inter Poetas ullus Alterando locus debetur , faltem inter Hiftoricos erit. Et ille quidem Hitoriae Mantuanae non modicam partem metro illigavit, ac praeterea fuorum praecipue temporum mores , non affabre fane, copiofe tamen defcripfit. Hoc unum— latis fuit, ut utile inftituto meo arbitrarer Carmen , tot alioqui naevis deformatum. Accedit etiam , quod nullum antiquiorem habeamus Urbis illius Hiftoricum . Marius Equicola, qui Chronicon Mantuanum ante ducentos & ultra annos nobis dedit, nonalium novit Aliprando vetuftiorem. Immo is Auctor efl, Bartholomaeum Platinam, cujus Hiftoriam Urbis Mantuae intuli in Tom. XX. Rerum Italicarum , multa ab Aliprando fumfiffe, atque ex ejus penore nimium profeciffe. In Codice , quo ego fum-ufus ad haec evulganda, ex munere N. V. Comitis Francifci Torelli, antiquae Hifio-riae , dum in vivis fuit, fiudiofiffimi nomen Auctoris erat Benvenuto Aliprando . Verum Equicola non uno in loco ipfum commemorans, Bonamente Aliprando femper appellat : quae res dubium mihi fecit illius nomen . Quamobrem literis a me datis ad Jofeph Pichum Mantuanum Civem, egregium non minus Medicinae, quam Eruditionis Hifioricae cultorem, is controverfiam diremit, omnemque mihi dubitationem eripuit . Scilicet monuit ille, libi vifos Codices duos antiquis characteribus exaratos , in— quorum fronte legitur : Cronica di Mantova di Bonamente Aliprandt. Praeterea idem ei nomen tribuitur a Donefmundo Lib. V. pag. 343. Hiflor. Ecclef. Mantuanae , atque a Giunta in Chronie. Manman. pag. 7. & alibi. Ab Antonio quoque Poffevino juniore— in Hilloria Gentis Gonzagae , is nuncupatur Bonamontus de Aliprandis . Bonamens rectius appellandus fuerat. Ad haec idem Pichus, nulli diligentiae parcens , poflremas Scriptoris hujus tabulas in publico Mantuanae Civitatis Archivo exfpifcatus , eas tam-dem offendit. In eis die z6. Martii Anno 1414. regnante Sigifmundo Imperatore, DomL •nus Bonamentus ■> filius quondam Domini Simonis de Aliprandis de Modovia, Civis , & habitator Mantuae, in Contrata Leonis vermilii , Burgi & viciniae Sancii Jacobi, farms mente , fenfu , corpore , & intellectu &c. poliremmo futim condit Teff amentum , in-quo poli complura pinguia legata ad cauffas pias, heredes fuos inffituit Johannem Air-■prandum confanguineum fuum , & Crefcimbenum ejuidem Johannis filium . Sunt quæ innuere videntur , Bonamentem noffrumAnno Chrifii MCCCCXVII. e vivis excefiiffe;
. Torn. r	Aaaa	Ilam
I