1093	ft I S T
nuam retulere ; quo viritim diflributo inter Cæfaris mercenarios violentæ modicum rapinæ, quæ vulgo affiduæ fiebant, quievere.
Inter hos rerum anfraólus Johannes memoratus Alberti de Aiiftria nepos , qui ejus etiam Parricida, Cæiaris decreto, reus mortis adjudicatus fuerat, lùadente, ut ajunt, Rodulpho Ba-variæ Duce , inopem cenfu magno Regem placaturus ulque Januam le proripuit , qui cùm diebus multis ferme latitans ab Aula Regia fe continuiffet, tamdem fpe magna duótus, Rege luce quadam epulis indulgente , coram fe obtulit, pronufque ad pedes proftratus veniam po-ftulavit, pro fe referens, ob violentum injuftum-que Patrui imperium temerè juventutis lubrico dudtum, illius exitium perpetrale , & pro tollenda tanti reatus multila fe Regem copiis ibis ad Urbem , retroque paflim fecuturum defpon-dens , orabat ignofei. Quem Cæfar fufpenfis primùm , deinde torvis oculis intuens, abire juffit, utque poli epulas redeat fermonibus blandis hortatus eft ; doluit nempe illum adveniile, quem non ambigebat jufto damnandum fore fupplicio. Sciebat etiam ex aha ortum indole , formaque venuftum , ad extollendos Majeflatis fuæ apices valde opportunum auxiliares vires addere polle : led intro agnatorum Riorum pertinax odium nulla pietate pla.andum juftos Cæ-laris metus , ne fortè differre judicii gladium iumere pulillanimus cenfeatur, fortiore adtione fuggerebat. Verebatur nempe, prater fainæ vulgaris arbitratum, Friderici de Auftria, germanorumque quatuor faftus potentes elidere, qui quamquam tunc abeffent propter Leopoldi morbum ingravelcentçm, nondum ad ædes patrias è caftris ante Brixiam delatum, Henricum tamen ex primogenitis duobus alterum ad Cæ-farem cum magna virorum ala mittere frequentabant. His Cæfar circumventus, juftus maluit effe, quam pius. Johannem itaque verfutus invenit; led hic poft Regis difceffum Friderici fatftiofis hortatibus , auroque dato , creditur veneno peremtus occubuiffe; nulla enim de ipfo fama, nullus exitus lui rumor alterius certo au-ftore auditus eft.
Jam Pilanorum Legati gravibus mora difpen-diis fulpenfum iter Cæfaris increpantes , quodque magnis puppes impenfis litus alienum fru-ftra fervarent , propenfioribus Regem follicitu-dinibus de tranfitu versùs Pifas orabant , mul-tilque illum donis ac pollicitis onerantes , præ-cipuè de eorum illi munus , quod quidem his memorandum feriptis digne vifum eft, maximis seris profuffmibus, manuumque laboribus con-fummatum prodigaliter offerunt. Erat quippe tentorium pannis nobiliffimis auro gemmifque contextum; defuperque radians pretiofo conftru-éta metallo Aquilæ flabat effigies . Hoc , ut ajunt, inter ftativas lex millium capax virorum vulgi judicio cenlebatur. Sed admirabilis pretii æflimatio ftuporem omnibus inducebat ; nullum enim eo opulentius, nullum Cæfareis votis donum aptius putatum efl. Cæfar itaque ad digrefiim properans, pacatis Auriorum, & Spi-nolarum quibufeumque diffidiis, Populi Januen-fis favorem hortatus erga fe, fuppelledlilem, va-fàque omnia navibus imponi juffit. Quod cum palam editilum certis pateret , Legati , qui ex urbibus Cifalpinis eò profetili manebant , dum fe puppibus advehi dubitarent, Acque in Januen-fium manus deftituti Cæfaris odia malè perpeti crederent, iter devium anticipantes versùs Lucanos colles eriguntur , ut inde Pifas equis fub-veéli permearent . Hac Cæfari tranleundum Tom. IX.
C
D
E
ORIA.
A
B
1094
i fuerat ; fed tutius vifum eft pelago, quàm terra periculis le credere . Aderat enim, ut præ-diximus , Dego Roberti Regis armiger cum Thufcorum, Longobardorumque copiis, ut c u-gufli iter ardum inter colles obftrueret. Pauci tamen ex Legatis Pifas adiere , nam major eorum numerus furtim Cæfarem deftitutum linquentes abiere , præcipuè qui è Longobardis advenerant. Brixienfes autem primi , audito , comparttales lùos , qui in Patria manferant, Maziorum impubibus violenter ejeélos, necatof-que plures inique, non fine Cardinalis Januenfis aflènfù , Cæfare prorlus ignorante , fecedunt; versùfque Placentiam iter primum remetientes, denique apud locum , qui Zavatarellus nuncupatur, in crepulculo devenere, ubi hoipitio cœ-naque potiti, dum illucefceret , digredique fe-flinarent, rullici indigné in hos male concipientes propter velocem itineris fugam , quos Cæfari fore ingratos non ambigebant , Angulos captos , rebufque & literis fpoliatos abire nequaquam permittunt ; tamdem precibus vidi æreque dato, retentis equis & armis , liberos finunt. Qui pede loca itu afpera peragrantes in planum denique pervenere ; tuneque inter Cre-monæ Anes calti perdudi funt ad oppidum Ca-falis Majoris , in quo Marchiones de Cavalca-bobus confertis Guelphorum fubAdiis , exulum-que Riorum , Patriæ fuæ bellum rapinis & cæ-dibus inferebant, donec poll dies paucos egref-As in pradam nodu Goffredo & Galeatio Ma-phæi nato , qui pro Cæfare Cremonam detinebant , iidem Marchiones fociis ad hoc Brixien-fibus , dam & ipli pradam Anerent acceptam vacuam Regiis copiis, Cremonam propere corruunt , carptimque nullis prohibentibus ineuntes urbis fuæ mcenibus potiti lunt : quod non modicum partialibus fuis folamen in adverfa-riorum metum accidit. Nam huc exules omnes à Cæfare fe trahentes, in Gibellinoruin exitium undecumque conveniunt. Huc etiam le contulit Guido Turrianus , Bononienfium , & Par-menfium favorem nadus , ut inde fuintis amicorum viribus Patriæ fuæ dominationem , pulfo Maphæo, vi doloque relinneret. Sed frullra illum cura talis erexit , nam hofle luo Mediolanum vigili cautoque moderamine fub Augufto fervante, itidem Guido memoratus gravi morbo lerpente vitalem fpiritum exhalavit , cujus inopinatum funus grande Turrianis exulibus pra-cipitium, Maphæo autem lætitiæ caulâm dedit eximiam. Nec quidem modicum triftatus eft Philipponus PapienAs , Guibertus de Corrigia, Guidonem fummæ probitatis & induftriæ virum in tanto rerum- adlu Abi defeciffe , cujus (pe, ablata quæque vendicati poffe fidebant. Non ideo tamen in propofito defecere. Sed quid ul-teriùs ab his aélum fit , alio confcribi loco putavimus, quatenus Cæfaris acta Rib uno fuarum rerum glutino concludamus. Nunc ergo hujus iter in feriem producatur.
Cæfare adhuc Januam opprimente, equofque & fuppelledlilem collocante, ut inde Pifas citus appeteret, omnes ferè Longobardorum copiæ , quæ ad illum debite fluxerant, Rege ignaro di-fceffere. Solus LuchinusMaphæi natus cum paucis iter Regis concomitatus eft ; Legati quoque Paduanorum, quamquam Rege non adverfante, tamen ægrè permittente, impetratis ab eo re-feriptis luper decurfus aquarum, quæ à Vicenti-nis per lòlitos labi non Anebantur alveos versùs Paduam, fragmentis arborum tellurifque &c laxorum mole ftagnantes , patrios fines læti repetiere . Ut ergo parata omnia Cælàr ad iter ex-E e e e	pe-